• Een van de gemeenschappelijke regelingen waar Culemborg aan deelneemt is Afvalverwerking Rivierenland (Avri)

    Avri

Culemborg buigt zich over gemeenschappelijke regelingen

CULEMBORG De raadscommissie kreeg op maandag 27 mei een groot aantal zienswijzen, raadsvoorstellen, jaarstukken en andere (uitgebreide financiële) documenten voorgeschoteld over de gemeenschappelijke regelingen (GR) waaraan de gemeente Culemborg deelneemt. Het gaat om BWB, Regio Rivierenland, Veiligheidsregio, ODR, RAR, BSR, Werkzaak, GGD en Avri. Op donderdag 6 juni neemt de gemeenteraad alle besluiten, zodat de zienswijzen/raadsvoorstellen kunnen worden verstuurd naar de respectievelijke besturen van de negen GR's.

door Tanja Moody

Alleen de begroting en jaarrekening van de Veiligheidsregio is een 'A'-stuk. Daar wordt nog debat verwacht. Alle andere zienswijzen zijn 'C'-stukken en slechts hamerstukken.

De gemeenteraden staan op grote afstand van de onafhankelijke gemeentelijke regelingen. Dat maakt de controlerende taak lastig in te vullen. Daarom organiseerde de gemeente Culemborg op 15 april een GR-markt. Hier konden vier organisaties (Avri, Regio Rivierenland, GGD en Werkzaak) zich presenteren en raadsleden kregen de mogelijkheid om rechtstreeks vragen te stellen.

Daarnaast was in de afgelopen tijd veel aandacht voor de ontwikkelingen bij Bedrijfsvoeringsorganisatie West-Betuwe (BWB) en raadsleden vormden een werkgroep (bestaande uit diverse fracties) om samen met wethouders en ambtenaren in de achtergronden van de GGD te duiken. Eén van de redenen voor het lage aantal 'A'-stukken in de raad.

Culemborg gaat zich oriënteren op meer samenwerking met de regio Utrecht. Met name op het gebied van de thema's wonen, bereikbaarheid en economie. Van opzeggen, afbouwen of beëindigen van deze regelingen is gedurende 2019 'totaal geen sprake' en volgens burgemeester Gerdo van Grootheest is dat 'nog veel te vroeg'. De bedoeling is eind 2019 te presenteren hoe ver het daarmee staat.

Wat zijn al die gemeenschappelijke regelingen ook al weer? Hieronder is een summier overzicht. Op de raadsinformatiepagina van de gemeente Culemborg staan alle relevante – en voor iedereen toegankelijke - documenten.

BWB Het jaar 2018 is voor Bedrijfsvoeringsorganisatie West-Betuwe (BWB), opgericht per 1 januari 2016, een roerig jaar geweest. Het is de zelfstandige bedrijfsvoeringsorganisatie voor personeelszaken, financiën, ICT, juridische zaken en facilitaire zaken voor de gemeente Culemborg, Tiel en West Betuwe. De jonge organisatie is inmiddels doorontwikkeld. De processen met de drie moederorganisaties worden geharmoniseerd. Na extern onderzoek, is een nieuwe visie, structuur- en ontwikkelplan voorgesteld. Vanaf 2020 wordt de bijdrage vanuit Culemborg begroot op €5066,-- * 1000,- . Het batig saldo van bijna een half miljoen wordt in de eigen reserve gestopt.

REGIO RIVIERENLAND Regio Rivierenland is een regionale samenwerking tussen tien gemeenten om het Rivierengebied beter op de kaart te zetten. De successen die in de jaarstukken worden gemeld zijn 'Lobby & Branding', het 'Regionaal Investeringsfonds (RIF)', 'Mobiliteit en samenwerking aan een betere bereikbaarheid', de goedkeuring van de Europese Commissie voor de aanleg van een glasvezelnetwerk, de 'Regionale Energiestrategie, op naar een energieneutraal 2050' en 'Ruimtelijke Strategische Visie (RSV)'. Op het gebied van dienstverlening worden 'Leerplicht, een nieuwe methodiek aanpak schoolverzuim', 'Versis, tevreden reizigers in 2018', 'Uitvoering Wmo/jeugd' en 'Sociale Recherche' gemeld. De bijdrage van Culemborg in de begroting voor 2020 is €240.001.

VEILIGHEIDSREGIO De gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Gelderland-Zuid is opgericht op 1 januari 2004 en bestaat uit de Regionale Brandweer Gelderland-Zuid (RBGZ), Gemeenschappelijke Hulpverlening bij Ongevallen en Rampen Gelderland-Zuid (GHOR) en de Regionale Ambulancevoorziening Gelderland-Zuid (RAV). De Veiligheidsregio behartigt de belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van hulpverlening en veiligheid. Crisisbeheersing en rampenbestrijding wordt gefinancierd uit de gemeentegelden, maar het geld voor de RAV komt uit de zorgverzekeringen. De bijdrage vanuit Culemborg voor 2020 is €160.000.

ODR Omgevingsdienst Rivierenland is een samenwerking tussen alle gemeenten in het Rivierengebied om het gebied van vergunningsverlening, toezicht en handhaving, advisering en taken op het gebied van milieucriminaliteit en -schade in opdracht van de zeven omgevingsdiensten in Gelderland. De ODR verhuist in verband met groot ruimtegebrek binnenkort naar het huidige pand van de Regio Rivierenland in Tiel. Vanaf 2021 heeft het ODR te maken met de nieuwe omgevingswet. De deelnemersbijdrage vanuit Culemborg voor 2020 is begroot op €1.332.373,00.

RAR Het Regionaal Archief Rivierenland (RAR) herbergt de historische archieven van Culemborg, zoals de stadsrechten uit 1318. In totaal acht gemeenten doen mee aan de gemeenschappelijke regeling. Het heeft als doel om de functie van regionaal kennis- en informatiecentrum op het gebied van lokale en regionale geschiedenis te vervullen. Naast de archivering, toezicht en zorg, wil het de geschiedsbeoefening stimuleren en een zo groot mogelijk collectie relevant bronnenmateriaal op het gebied van lokale- en regionale geschiedenis opbouwen. Culemborg draagt hier in 2020 €44.000 aan bij, ofwel €11,08 per inwoner.

BSR Inwoners hebben rechtstreeks te maken met de Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR) in relatie tot de heffing en invordering van waterschapsbelastingen, afvalstoffenheffingen en gemeentelijke belastingen, alsmede de Wet waardering onroerende zaken (WOZ), het beheer en uitvoering van vastgoedinformatie (wet BAG) en de Wet kenbaarheid publieksrechtelijke beperkingen onroerende zaken (wet WKPB). Het gaat om een samenwerking van de gemeenten in Rivierenland, maar ook IJsselstein, Wijk bij Duurstede en Montfoort horen erbij. De bijdrage van Culemborg voor 2020 is begroot op €437.000.

WERKZAAK Werkzaak Rivierenland is de organisatie voor werk en inkomen in regio Rivierenland. In een netwerk van organisatie werkt Werkzaak samen om de arbeidsmarktregio optimaal te bedienen. Werkzaak laat mensen werken met behoud van uitkering en instromen op de arbeidsmarkt. Culemborg onderscheidt zich door de start van proeftuinen, waar bij lokale sociale ondernemers uit klantprofiel 3 en 4 worden geplaatst en decentrale dienstverlening op het gemeentehuis. Verder zijn er leerwerkroutes en diverse strategische thema's. Er is speciale aandacht voor statushouders, psychische kwetsbaren, mensen met een beschut-werken-indicatie, niet-uitkeringsgerechtigden, 50-plussers en laaggeletterden. Door de problemen in de begroting valt de bijdrage vanuit Culemborg voor 2020 hoger uit: €152,000.

GGD GGD Gelderland-Zuid is de gemeentelijke gezondheidsdienst voor alle gemeenten in het zuiden van Gelderland. De taak is het beschermen, bewaken en bevorderen van de gezondheid van alle inwoners binnen de deelnemende gemeenten. De meeste taken liggen vast in de wet publieke gezondheid. Andere relevante wetten die de GGD uitvoert zijn: de wet kinderopvang, de wet op het lijkbezorging, jeugdwet- en wmo. De gemeenten betalen voor de dienstverlening via een inwonersbijdrage. Voor Culemborg betekent het een stijging van structurele bijdrage van €102.904 vanaf 2020.

AVRI In 2018 en begin 2019 was er veel aandacht voor de Avri in verband met de nieuwe manier van afvalinzameling per 1 juli 2019 met bijbehorende nieuwe tarieven. In de jaarstukken wordt melding gemaakt dat de kosten van niet te beïnvloeden factoren stijgen en de inkomsten en uitgaven moeilijk zijn te begroten. Het weerstandsvermogen van Avri was al laag vanwege het egaliseren van de afvalstoffenheffing en zakt in 2020 naar een dieptepunt (dat per 2023 zal worden hersteld). De gemeenten hebben weinig grip op de begroting. Er wordt door Avri voorgesteld om door een onafhankelijke partij onderzoek te laten doen. De kosten van de inzameling van huishoudelijk afval worden gedekt uit de afvalstoffenheffing.